چگونه از عفونت چشمها در هنگام استفاده از لنز جلوگیری کنیم؟
چگونه از عفونت چشم‌ها در هنگام استفاده از لنز جلوگیری کنیم؟
۲۳ آذر ۱۳۹۸
آیا نازکی شبکیه چشم درمان دارد؟
آیا نازکی شبکیه چشم درمان دارد؟
۲۳ آذر ۱۳۹۸
نمایش همه
پروتز چشم مصنوعی چیست؟

پروتز چشم مصنوعی چیست؟

چرا از پروتز چشم مصنوعی استفاده می‌شود؟

پروتز چشم مصنوعی می‌تواند به افرادی که قبلا به هر دلیلی یکی از چشم‌هایشان را از دست داده‌اند کمک کند تا ظاهر زیبای خود را بازیاند. به پروتز چشم مصنوعی بطور عامیانه چشم شیشه‌ایی یا مصنوعی هم گفته می‌شود. این پروتز صرفاً یک لایه طراحی شده به شکل چشم است که می‌توانند ظاهر و ساختاری شبیه چشم در کره چشم ایجاد کند. به عبارت دیگر پروتز چشم مصنوعی صرفً جنبه زیبایی دارد و هیچ کمکی در بهبود بینایی از دست رفته نمی‌کند.

پروتز چشم مصنوعی از دو بخش تشکیل می‌شود:

  • پوسته بیرونی بیضی، که به رنگ سفید است تا تداعی کننده نواحی سفید چشم باشد،
  • قسمت مرکزی گرد

طراحی این پروتز به گونه‌ایی است که مانعی برای عملکرد طبیعی پلک‌ها ایجاد نکند. کاشت پروتز مصنوعی چشم معمولاً زمانی انجام می‌شود که قبلا آن چشم بوسیله جراحی تخلیه شده باشد. از جمله دلایل از دست دادن چشم‌ها می‌توان به آسیب یا جراحت، آب سیاه و عفونت داخل چشم اشاره کرد.

اینکه چه نوع پروتزی برای فرد مناسب‌تر است به روش جراحی مورد استفاده برای تخلیه چشم بستگی دارد. دو نوع روش جراحی برای تخلیه چشم وجود دارد. در روش اول ابتدا یک برش در قسمت جلوی چشم ایجاد شده سپس مایع ژل مانند داخل چشم به بیرون مکیده می‌شود. در نتیجه لایه‌های درونی چشم و قسمت سفید و بیضوی آن باقی می‌ماند. در روش دوم تمام حفره چشم بوسیله جراحی کاملا تخلیه می‌شود. انتخاب روش جراحی معمولاً بر اساس شرایط فرد و شرایط آسیب به چشم تعیین می‌شود.

جنس پروتز چشم مصنوعی از چیست؟

چشم شیشه‌ایی که در قدیم رایج بود واقعا از شیشه ساخته می‌شده است. اما امروزه چشم مصنوعی از جنس پلاستیک‌های آکریلیک نسبتا سخت است. این پروتز بصورت یک لایه ساخته و روی یک ایمپلنت دیگر کشیده می‌شود. این ایمپلنت نیز یک جسم گرد و سخت بوده که با جراحی بطور دائم در عمق حفره چشم تعبیه می‌شود.

ملاحضات جراحی کاشت پروتز چشم مصنوعی:

بعد از تخلیه چشم طبیعی یک ایمپلنت گرد و سخت بطور دائم در حفره چشم قرار می‌گیرد سپس روی آن با پروتزی که قابل تعویض هست پوشیده می‌شود.

تخلیه چشم آسیب دیده معمولاً با بیحسی موضعی انجام می‌شود. در حین جراحی در صورت نیاز بطور همزمان داروهای آرامبخش و ضد درد از طریق رگ تزریق می‌شود. در مواردی نیز ممکن است جراحی تحت بی‌هوشی کامل انجام شود.

آنتی‌بیوتیک‌های خوراکی برای چند روز بعد از جراحی تجویز خواهند شد. همچنین استفاده از قطره‌های چشمی آنتی‌بیوتیک نیز برای چند هفته اول تجویز می‌شود. در این مدت معمولاً با چشم بند یا بانداژ چشم را بسته نگه داشته تا زخم‌های ایجاد شده التیام یابد. بعد از این دوره متخصص ساخت پروتز، ضمن قالبگیری از قسمت جلویی چشم، پروتز مورد نظر را می‌سازد. عنبیه، مردمک و رگ‌های خونی بطور دقیق با دست روی پروتز طراحی می‌شوند.

مراقبت و نگهداری از پروتز چشم مصنوعی:

مراقبت از پروتز چشم مصنوعی اگرچه نیاز به کار خاصی ندارد اما رعایت منظم آنها مهم است:

  • لازم است لایه آکریلیکی یا همان پروتز روی ایمپلنت ماهی یک مرتبه از چشم خارج و بخوبی با آب و صابون شسته شود. قبل از استفاده مجددا حتما باید کامل خشک شده باشد
  • خوابیدن با پروتز چشم مصنوعی مشکلی ایجاد نمی‌کند مگر اینکه توصیه پزشک چیز دیگر باشد
  • برای قرار دادن پروتز چشم مصنوعی داخل حفره چشم از انبرهایی که برای این کار تعبیه شده‌اند استفاده شود
  • از بیرون آوردن مکرر پروتز از چشم خوددرای شود
  • بطور مکرر از قطره‌های چشمی روان کننده روی سطح پروتز استفاده شود
  • در صورت نیاز ذرات خارجی روی پروتز را بشوئید
  • بطور سالیانه برای پولیش پروتز به متخصص مراجعه کنید
  • هر پنج سال، و یا در صورت نیاز زودتر، پروتز را تعویض کنید

پروتز چشم مصنوعی تا حدودی امکان حرکت دارد اما نه به خوبی و سرعت چشم سالم. قطر مردمک در چشم مصنوعی در اثر شدت نور تغییری نمی‌کند. لذا قطر مردمک در دو چشم ممکن است در شرایط مختلف یکسان نباشد.

بعد از تخلیه چشم و با گذشت زمان ممکن است حفره چشم دچار تغییراتی شود. لذا ممکن است طی چند هفته یا ماه بعد از کاشت پروتز، نیاز به تنظیم و اصلاح مجدد آن باشد.

ممکن است با گذشت زمان طی استفاده دائمی یا در اثر تابش خورشید رنگ پروتز کمی تغییر کند، لذا بعد از مدتی نیاز به اصلاح رنگ یا تعویض پروتز خواهد بود.

داشتن پروتز چشم مصنوعی تداخلی با انجام فعالیت‌های ورزشی نخواهد داشت. اما بهتر است حین ورزش‌های سنگین از عینک‌های پلی‌کربناتی برای حافظت از هر دو چشم استفاده شود. همچنین حین شنا لازم است از عینک مناسب استفاده شود تا از جابجایی پروتز و اثرات کلر موجود در آب بر چشم جلوگیری شود.

بطور خلاصه پروتز چشم مصنوعی یکی از جایگزین‌های رایج با دستور کار و نگهداری ساده برای چشم تخلیه شده است که می‌تواند به تقویت اعتماد به نفس افراد کمک کند. با این‌همه اگرچه جراحی و تخلیه چشم کار نسبت سریع و راحتی است، اما فقدان یک چشم و بازگشت به روال عادی زندگی همراه با یک پروتز چشم مصنوعی می‌توانند از نظر روانی و عاطفی چالش برانگیز باشد. لذا مشاوره و شرکت در جلسات حمایتی گروهی برای گذر از این دوره به افراد توصیه می‌شود.

اگر می‌خواهید در رابطه با جراحی زیبایی پلک(بلفاروپلاستی) بیشتر بدانید روی لینک آن کلیک کنید. همچنین برای تماس با مطب دکتر میر محمد صادقی و کسب اطلاعات بیش‌تر روی لینک کلیک کنید.

منابع

https://www.webmd.com/eye-health/prosthetic-eye-ocular-prosthesis#1

https://www.sankaranethralaya.org/patient-care-ocular-prosthesis.html

https://www.healthline.com/health/prosthetic-eye#outlook

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *